Badania

Transpłciowość

Czym jest i co warto o niej wiedzieć?

Czym jest transpłciowość?

Płeć biologiczna jest spektrum, definiowanym przez dużo szerszy zakres czynników, niż tylko chromosomy. Choć w szkole uczono nas zwykle, że to one definiują płeć, w rzeczywistości były to uproszczenia dla dzieci, analogiczne do „są trzy stany skupienia materii” czy „nie można dzielić przez zero”. O ile większość populacji ludzkiej kwalifikuje się na jednym z końców spektrum płci (jest to zmienna o rozkładzie bimodalnym, nie binarnym), o tyle około 2% znajduje się gdzieś pomiędzy. Są to właśnie osoby transpłciowe.

Osoby transpłciowe typowo w dość młodym wieku odczuwają niedopasowanie między płcią przypisaną im przy urodzeniu, a tą, z którą się identyfikują. Jest to dla nich zwykle źródłem dużego cierpienia i może przekładać się na szereg problemów, w tym, na drastycznie podwyższone ryzyko samobójstwa. Dlatego zwykle decydują się na proces tranzycji, czyli dopasowania do odczuwanej płci. Tranzycja może zachodzić na poziomie społecznym (zmiana ubioru, imienia, itp.), hormonalnym, jak również chirurgicznym. Tranzycja przekłada się na znaczące podniesienie dobrostanu osób transpłciowych. 

Co więcej, tranzycja jest oceniana wyjątkowo pozytywnie przez pacjentów, chirurgicznej żałuje 1% osób, społecznej czy hormonalnej 3-4%. To skrajnie niski poziom wątpliwości po zabiegu, przeciętnie zabiegów żałuje ok. 15% osób, w przypadku chirurgii plastycznej jest o 65%!

The Inclusion of Sex and Gender Beyond the Binary in Toxicology (link)

D. King Front Toxicol. 2022; 4: 929219

Płeć biologiczna jest spektrum, złożonym z szeregu czynników, a podział XX/XY jest po prostu uproszczeniem, które błędnie utrwaliło się jako ostateczny podział.

Is sex still binary? (link)

C. Rehmann-Sutter, O. Hiort, U. Krämer, L. Malich, M. Spielmann Medizinische Genetik 35(3):173-180

Kolejny artykuł pokazujący, że płeć biologiczna jest spektrum, złożonym z szeregu czynników, a podział XX/XY jest po prostu uproszczeniem, które błędnie utrwaliło się jako ostateczny podział.

Proportion of people identified as transgender and non-binary gender in Brazil (link)

G. Spizzirri et al. Scientific Reports volume 11, Article number: 2240 (2021)

Na przykładzie Brazylii, przeciętna proporcja osób identyfikujących się jako transpłciowe i niebinarne to 2% populacji dorosłych, co jest zgodne z innymi danymi w temacie.

Age at First Experience of Gender Dysphoria Among Transgender Adults Seeking Gender-Affirming Surgery (link)

M. Zaliznyak, C. Bresee, M. Garcia JAMA Netw Open. 2020;3(3):e201236. doi:10.1001/jamanetworkopen.2020.1236

Przeciętny wiek pierwszego doświadczenia niezgodności płci przypisanej przy urodzeniu i odczuwanej to około 5-7 lat.

Association Between Gender-Affirming Surgeries and Mental Health Outcomes (link)

A. Almazan, A. Keuroghlian JAMA Surg. 2021;156(7):611-618. doi:10.1001/jamasurg.2021.0952

Osoby transpłciowe, które przeszły  zabiegi tranzycji chirurgicznej mają tendencję do  wyraźnej poprawy zdrowia psychicznego względem osób transpłciowych nie poddających się tranzycji. 

Regret after Gender-affirmation Surgery: A Systematic Review and Meta-analysis of Prevalence (link)

V. Bustos et al., Plast Reconstr Surg Glob Open. 2021 Mar 19;9(3):e3477

Zaledwie 1% osób transpłciowych żałuje swojej tranzycji chirurgicznej, z czego większość z przyczyn społecznych (np. braku pieniędzy na dalsze zabiegi czy doznawane wykluczenie społeczne). 

Transpłciowość, wykluczenie i problemy psychologiczne

Transpłciowość prowadzi w naszym społeczeństwie do dużego poczucia wykluczenia. Osoby transpłciowe dużo częściej są ofiarami przestępstw, mają dużo częstsze myśli i próby samobójcze. Przejście tranzycji oraz wsparcie ze strony otoczenia niwelują te problemy, osoby transpłciowe w takiej sytuacji mają podobne wyniki zdrowia psychicznego jak osoby cispłciowe.

Gender Identity Disparities in Criminal Victimization: National Crime Victimization Survey, 2017-2018 (link)

A. Flores, I. Meyer, L. Langton, J. Herman Am J Public Health. 2021 Apr;111(4):726-729. doi: 10.2105/AJPH.2020.306099

Osoby transpłciowe ponadprzeciętnie często są ofiarami przestępstw i przemocy (86.2 na 1000 w porównaniu z 21.7 na 1000 u osób cispłciowych).

Suicidality Among Transgender Youth: Elucidating the Role of Interpersonal Risk Factors (link)

A. Austin, S. Craig, S. D’Souza, L. McInroy J Interpers Violence. 2022 Mar;37(5-6):NP2696-NP2718

Transpłciowe nastolatki mają wyraźnie podwyższone ryzyko myśli i prób samobójczych. W badanej próbie 86% miało takie myśli, 56% miało za sobą próby samobójcze. Głównymi powodami takich działań jest poczucie wykluczenia.

Mental Health and Self-Worth in Socially Transitioned Transgender Youth (link)

L. Durwood, K. McLaughlin, K. Olson Journal of the American Academy of Child & Adolescent PsychiatryVolume 56, Issue 2, February 2017, Pages 116-123.e2

Zdrowie psychiczne dzieci transpłciowych, które dokonały tranzycji społecznej jest porównywalne ze zdrowiem rówieśników cispłciowych.

Transpłciowość i sport

Popularnym argumentem przeciwko osobom transpłciowym jest teza, że transpłciowe kobiety miałyby przewagę w sporcie nad ciskobietami. Tymczasem transpłciowych sportsmenek jest skrajnie niewiele, a badania nie potwierdzają takiej przewagi. 

Sport and Transgender People: A Systematic Review of the Literature Relating to Sport Participation and Competitive Sport Policies (link)

B. Jones, J. Arcelus, W. Bouman, E. Haycraft Sports Med. 2017 Apr;47(4):701-716.

Systematyczny przeglą badań wskazujący na brak dowodów naukowych na przewagę transkobiet nad ciskobietami w sporcie.

Occupational Feminization and Pay: Assessing Causal Dynamics Using 1950-2000 U.S. Census Data (link)

A. Levanon, P. England, P. Allison Social Forces 88(2):865-891

W miarę gdy dany zawód robi się bardziej sfeminizowany, pensje w nim spadają w wyniku społecznej dewaluacji pracy wykonywanej przez kobiety.

O nas

Leftbook.pl jest projektem wolontaryjnym, nastawionym na promocję rzetelnej wiedzy naukowej i decyzji osadzonych w tej wiedzy.

Jeśli uważasz, że na naszej stronie brakuje jakichś istotnych badań, albo w inny sposób chcesz przyczynić się do rozwoju projektu, skontaktuj się i daj znać co masz na myśli.

Kontakt

info@leftbook.pl